O Rasie

Pochodzenie

Zdrowie

Żywienie

Psychika

 Szkolenie

Hodowla

Szczenięta

Pielęgnacja

Wystawy

Statystyka

Biblioteka

Ranking

Galeria

Kynologia

Prawo

Pobieralnia

S.O.S

Rozmaitości

Linkownia

 

Salmonelloza

 

Salmonelloza to choroba zakaźna układu pokarmowego wywołująca zapalenia jelit, spowodowana zakażeniem chorobotwórczymi bakteriami z rodzaju Salmonella. Nazwa rodzaju pochodzi od nazwiska lekarza weterynarii - Daniela Elmera Salmona, który poświęcił badaniom nad chorobami zwierząt na Wydziale Weterynaryjnym Departamentu Rolnictwa Stanów Zjednoczonych, większość swojego życia zawodowego. Jeden z członków powołanego przez niego zespołu badawczego - Theobald Smith - w 1885 roku wyizolował u świń pierwszy szczep tych bakterii, który obecnie nosi nazwę Salmonella enterica serowar Choleraesuis.

 

Bakterie z rodzaju Salmonella z rodziny Enterobacteriaceae, grupują Gram-ujemne, względnie beztlenowe (fermentujące glukozę) pałeczki, które zwykle zaopatrzone są w rzęski. Całkiem spora grupa tych bakterii znana jest z wywoływania chorób u ludzi i różnych gatunków zwierząt od ponad 130 lat. Rodzaj Salmonella podzielony jest na dwa gatunki: Salmonella enterica oraz Salmonella bongori. Gatunek Salmonella enterica jest bardzo zróżnicowany zarówno pod względem cech fenotypowych, jak i chorobotwórczości. Z tego względu został on podzielony na sześć podgatunków oznaczanych kolejnymi liczbami rzymskim: enterica (I), salamae (II), arizonae (IIIa), diarizonae (IIIb), houtenae (IV) i indica (VI). Zazwyczaj siedliskiem podgatunku enterica (I) są zwierzęta stałocieplne. Natomiast typowym siedliskiem podgatunków II, IIIa, IIIb, IV i VI są zwierzęta zimnokrwiste (płazy, gady) i środowisko. Podgatunek Salmonella enterica subsp. enterica liczy obecnie 2610 różnych serowarów. Występowanie przedstawicieli poszczególnych typów serologicznych jest zróżnicowane zarówno geograficznie, jak i zależne od gatunku zwierząt. Najbardziej znane serowary to: Typhi, Paratyphi, Enteritidis, Typhimurium i Choleraesuis. W Polsce w latach 1975-2005 potwierdzono występowanie 209 serowarów.

 

 

Zakażenia wywołane przez bakterie Salmonella są powszechne u psów na całym świecie, z wyjątkiem krajów skandynawskich (Szwecja, Norwegia i Finlandia), gdzie zapadalność jest niska. Liczne serowary bakterii Salmonella zostały wyizolowane od psów na całym Świecie i zakażenia kilkoma różnymi serowarami jednocześnie nie należą do rzadkości. Istnieją jednak krajowe i regionalne różnice w występowaniu poszczególnych serowarów, co znajduje odzwierciedlenie w diecie zwierząt lub ich środowisku bytowania.

 

U psów salmonellozę wywołują głównie:

  • Salmonella serowar Typhimurium;

  • Salmonella serowar Enteritidis;

  • Salmonella serowar Phanama;

  • Salmonella serowar Infantis;

  • Salmonella serowar Anatum;

  • Salmonella serowar Copenhagen;

  • Salmonella serowar Branderburg.

Zakażenia pałeczkami z rodzaju Salmonella ludzi i zwierząt, pomimo nowoczesnych metod diagnostycznych, wprowadzenia narodowych programów kontroli i zwalczania oraz podniesienia wiedzy i świadomości wśród producentów żywności jak i konsumentów, cieszą się nadal złą sławą. Problem znaczenia epidemiologicznego salmonelloz nie maleje, a każdego roku notowane są kolejne przypadki tej choroby zarówno u ludzi jak i u zwierząt. Psy są stosunkowo często narażone na kontakt z tymi bakteriami, a mimo to chorują objawowo dość rzadko. Większość infekcji przechodzą bezobjawowo i jako nosiciele mogą wydalać bakterie do środowiska wraz z kałem przez wiele tygodni po zarażeniu, stając się tym samym źródłem infekcji dla ludzi i innych zwierząt. Większość badań wykazała częstość występowania tych bakterii u zdrowych psów w zakresie od 0 do 4%. Wyższe wskaźniki obserwuje się w schroniskach i u bezpańskich psów, gdzie nawet do 51% zwierząt może być nosicielami tych bakterii. Najwyższe wskaźniki występowania bakterii Salmonella notowane są u psów polujących oraz karmionych surową dietą. Prowadzone w Polsce w latach 1975-1985 badania pokazały, że niecałe 0.5% psów wydalało te bakterie w kale.

 

Salmonelloza występuje we wszystkich częściach świata i najbardziej rozpowszechniona jest w regionach nastawionych na intensywną hodowlę zwierząt. Ten fakultatywny wewnątrzkomórkowy patogen jest przede wszystkim bakterią jelitową i powszechnie występuje w środowisku narażonym na zanieczyszczenie kałem. Odchody zakażonych zwierząt mogą zanieczyszczać glebę, wodę, pasze, nawozy, a także świeże i przetworzone produkty roślinne i zwierzęce oraz wiele innych miejsc i przedmiotów. Żywotność Salmonelli  zależy w środowisku od wielu czynników: dostępności substancji odżywczej (materia organiczna), obecności glebowych mikroorganizmów autochtonicznych, temperatury, wilgotności, pory roku, nasłonecznienia, odczynu oraz struktury i typu gleby, a także od obecności w glebie mikroorganizmów antagonistycznych. W optymalnych warunkach - w kale, ściekach, wodzie, odpadach poubojowych jak i paszach przemysłowych mogą przetrwać tygodnie, miesiące, a nawet lata.

 

Wśród zwierząt będących wektorami salmonellozy wyróżnia się głównie: drób (pisklęta, kurczaki, kury, kaczki, gęsi, indyki), inne ptaki (papugi, dzikie ptaki), gryzonie (myszy, szczury, chomiki, świnki morskie), zwierzęta gospodarskie (kozy, cielęta, krowy, owce, świnie), gady (żółwie, jaszczurki, węże), płazy (żaby), konie, króliki, psy, koty i inne małe ssaki (jeże).

 

Bakterie te najczęściej są izolowane z mięsa i jego przetworów (coraz częściej z wieprzowiny i wołowiny), drobiu, jaj (zwłaszcza kurzych i kaczych) i ich przetworów oraz ryb, twarogów, serów twardych, miękkich i topionych, a nawet z soków owocowych lub wody zanieczyszczonej fekaliami. Należy podkreślić, że skażona woda może być źródłem zanieczyszczenia szerokiej gamy produktów spożywczych.

 

Pałeczki Salmonella są wszechobecnymi i opornymi bakteriami, mogącymi przetrwać nawet kilka tygodni w suchym środowisku (na sprzętach do 14 dni) i kilka miesięcy w wodzie. Wykazują też dużą odporność na działanie słońca. Najlepiej rozwijają się w temperaturze 35-37°C (maksymalna temperatura wzrostu wynosi 48°C, zaś minimalna około 5°C) i przy pH wynoszącym 6.6-8.2.

 

Bakterie te ulegają zniszczeniu bardzo szybko w temperaturze 100°C. W temperaturze 70°C giną w ciągu 4 minut, a w temperaturze 60°C w ciągu 10-20 minut. Bakterie Salmonella są oporne na zamrażanie, ale stosunkowo źle znoszą niską temperaturę. W temperaturze 1-2°C wykazują tendencję do redukcji liczebności. Według danych literaturowych, rosną powoli w temperaturze poniżej 10°C, natomiast nie zanotowano ich wzrostu w temperaturze poniżej 5°C. Należy zauważyć, że w warunkach, jakie panują w domowej lodówce, bakterie z grupy Salmonella nie rozwijają się, ale i nie ulegają zniszczeniu! Są zdolne przeżyć w środowisku o pH 4.5, chociaż w takim pH się nie rozwijają. Bardzo niskie pH skutecznie hamuje ich rozwój.

 

Ogólnie rzecz ujmując, bakterie Gram-ujemne, takie jak Salmonella są podatne na wiele środków dezynfekujących, w tym 1% podchloryn sodu, 70% etanol, 70% propanol, 2% aldehyd glutarowy i 4% formaldehyd, a także fenol, kwas nadoctowy, nadtlenek wodoru, czwartorzędowe związki amoniowe i jodofory. A także są wrażliwe na duże stężenie NaCl (obumierają przy ponad 9% NaCl).

 

Większość środków dezynfekujących dostępnych do użytku domowego, w tym roztwór wybielacza w stosunku 1:10, może skutecznie zabić bakterie Salmonella, o ile wszystkie widoczne zanieczyszczenia organiczne zostaną wcześniej usunięte, a czas kontaktu środka z czyszczoną powierzchnią będzie oscylował w granicach 10-15 minut.

 

W mięsie i przetworach mięsnych bakterie te mogą przetrwać od kilku dni do 3 miesięcy, a w mięsie mrożonym lub proszku jajowym nawet ponad rok. Giną w temperaturze pasteryzacji mleka, ale podczas przetrzymywania mleka surowego w niskiej temperaturze wykazują długą przeżywalność, podobnie jak po jego ukwaszeniu (chociaż nie rozwijają się w nim).

 

Drogi zarażenia

 

Do zakażenia pałeczkami Salmonella najczęściej dochodzi drogą fekalno-oralną. Bakterie rozsiewane są przez chorujące objawowo osobniki oraz przez bezobjawowych nosicieli, u których drobnoustroje zlokalizowane są w przewodzie pokarmowym. Zarówno osobniki chore, jak i nosiciele wydalają chorobotwórcze bakterie wraz z kałem lub kało-moczem w sposób stały lub okresowo.

 

Psy zarażają się głównie poprzez bezpośredni kontakt z odchodami zarażonych zwierząt (inne psy, zwierzęta domowe (w tym utrzymywane w warunkach domowych egzotyczne żółwie, węże, jaszczurki), zwierzęta hodowlane, dzikie zwierzęta - zwłaszcza gryzonie i ptaki). A także drogą pokarmową poprzez skażone bakteriami środowisko, żywność i wodę.

 

Ze względu na sposób życia i zachowanie psy są narażone na kontakt z licznymi serowarami tych bakterii. Stosunkowo najniebezpieczniejsze są surowe, bądź niedogotowane poubojowe odpady końskie i drobiowe, podroby oraz skażone jaja (głównie kurze i kacze).

 

Gotowe karmy przemysłowe odpowiednio produkowane i zapakowane z reguły są jałowe, nie mniej jednak zdarzają się zanieczyszczenia bakteriami, zwłaszcza przy braku przestrzegania higieny i przy złym przechowywaniu, co może sprzyjać wtórnym zanieczyszczeniom przez gryzonie czy ptaki.

 

Zakażenie śródmaciczne z matki na płody także jest możliwe. Ryzyko takiego zakażenia wzrasta wówczas, gdy ciężarna suka wykazuje niedobory choliny i metioniny.

 

Pies może również zarazić się od człowieka (chorego, nosiciela).

 

Możliwe jest także bezpośrednie zakażenie się psa od zwierzęcia, którego skóra zanieczyszczona będzie bakteriami przeniesionymi tam przez samo zwierzę w wyniku zabiegów pielęgnacyjnych, kontaktu z wydalinami innych zwierząt lub zanieczyszczoną paszą/wodą/ środowiskiem.

 

Ryzyko zarażenia


Na zakażenie przede wszystkim narażone są:

  • szczenięta i osobniki młode (poniżej dwunastego miesiąca życia);

  • psy z osłabioną odpornością;

  • psy niedożywione;

  • psy starsze;

  • psy chorujące (infekcje wirusowe, zaburzenia w równowadze flory jelitowej, cukrzyca, nowotwory);

  • psy znajdujące się w okresie rekonwalescencji;

  • psy mające styczność ze zwierzętami gospodarskimi (kaczki, gęsi, gołębie, indyki, kury, owce, świnie, konie, cielęta);

  • psy mające styczność ze zwierzętami futerkowymi (nutrie, lisy);

  • psy wiejskie;

  • psy myśliwskie;

  • psy pasterskie;

  • psy mające kontakt z gatunkami rezerwuarowymi Salmonelli.

Ryzyko zachorowania wzrasta wszędzie tam, gdzie koncentracja psów na stosunkowo małej powierzchni i/lub ich rotacja na danym obszarze jest duża. Do takich miejsc należą:

  • hodowle;

  • schroniska;

  • hotele dla psów;

  • wystawy psów;

  • tereny zielone otaczające duże osiedla mieszkaniowe;

  • parki dla psów (zorganizowane ogólnodostępne wybiegi dla psów);

  • lecznice weterynaryjne;

  • salony groomerskie;

  • grupy szkoleniowe.

Ryzyko zachorowania wzrasta również w miejscach o wysokiej koncentracji gatunków stanowiących wektory dla bakterii:

  • kurniki;

  • fermy kacze;

  • fermy gęsie;

  • chlewnie;

  • obory;

  • stajnie;

  • gołębniki.

Inne czynniki predysponujące:

  • słaba higiena;

  • złe warunki bytowe;

  • nadmierne stłoczenie psów na stosunkowo małej przestrzeni;

  • stres;

  • zarobaczenie;

  • terapia kortykosteroidami;

  • terapia przeciwnowotworowa;

  • terapia przeciwbakteryjna;

  • hospitalizacja (stres i zakażenie szpitalne).

Objawy i przebieg choroby

 

Organizm psa posiada wiele barier chroniących go przed inwazją mikroflory chorobotwórczej, np. w żołądku i jelicie cienkim panują warunki dalekie od optymalnych dla wzrostu większości bakterii chorobotwórczych. Należą do nich: kwaśne pH żołądka, kwasy żółciowe, ruchy perystaltyczne jelit oraz własna mikroflora będąca ważnym czynnikiem zabezpieczającym organizm przed zakażeniem pałeczkami Salmonella.

 

Odporność organizmu na kolonizację patogenów wynika z konkurencji wzrostu między mikroflorą bytującą w jelitach, a mikroorganizmami chorobotwórczymi, które dążą do zainfekowania komórek. Prawidłowa mikroflora jest profilowana przez wspólną, korzystną interakcję między błoną śluzową jelita a mikroflorą jelitową, która przeciwdziała wnikaniu np. bakterii Salmonella do nabłonka jelit.

 

Odczyn pH żołądka psów wynosi 1-2 (dla porównania u człowieka wartość ta oscyluje w liczbie pH=5), a więc jest bardzo niskie. Specjalne komórki ściany żołądka wytwarzają codziennie u ras dużych nawet do 1700 ml soków trawiennych, które dostają się do mieszanego pokarmu oraz specjalny śluz otaczający pokarm i mający za zadanie ochronę ścianek żołądka przed tak kwaśnym środowiskiem. Najważniejszymi składnikami soku żołądkowego są: kwas solny stanowiący 0.5% zawartości soku żołądkowego i pepsyna (czynna postać pepsynogenu, produkowanego przez gruczoły denne i odźwiernikowe narządu. Enzymu wydzielanego przez komórki gruczołowe - komórki główne - żołądka).

 

Silnie stężony kwas solny ma działanie bakteriobójcze i wirusobójcze oraz aktywizuje wyżej wspomnianą pepsynę. Wszelkie enzymy są bardzo wrażliwe na wahania pH i w razie zaburzenia tej równowagi po prostu ich praca zostaje mocno zachwiana lub całkowicie upośledzona. Tak kwaśnie środowisko panujące w żołądku psa ma doskonałe właściwości bakteriobójcze (co jest niezwykle przydatne i istotne przy spożywaniu surowego pożywienia) oraz pozwala na rozpuszczanie dużych kawałków, w tym również kości.

 

Flora bakteryjna w żołądku psów jest dość uboga i stanowi 10³/g jego treści. Są to głównie bakterie z grupy Lactobacillus sp. i Candida sp. Bakterie z grupy Lactobacillus posiadają zdolność do zmiany laktozy w kwas mlekowy i wchodzą w skład naturalnej mikroflory. W żołądku od 20% do 90% psów wykryto jeszcze bakterie z grupy gram ujemnych Helicobacter pylori, jednak ich uaktywnienie najczęściej kończy się schorzeniami i niedomaganiami ze strony żołądka.

 

Dzięki odpowiednim warunkom panującym w psim żołądku zazwyczaj bakterie Salmonella są unieszkodliwiane zanim zdążą wywołać chorobę. Należy jednak pamiętać, że ewolucja zdołała jednak przystosować patogeny na działanie bakteriostatycznych substancji, co w sprzyjających warunkach umożliwia im dotarcie do komórek nabłonka jelitowego oraz kolonizację komórek fagocytujących.

 

Salmonella jest głównie patogenem jelitowym, ale może również powodować chorobę ogólnoustrojową, a następnie może być izolowana z krwi i różnych narządów. Bakterie mogą być również przenoszone przez psy nie wykazujące żadnych oznak chorobowych. Sam przebieg zakażenia, charakter objawów klinicznych i stopień uszkodzenia narządów wewnętrznych zależą od serowaru, jego zjadliwości i dawki oraz wieku, stanu układu odpornościowego zwierzęcia i wszelkich współistniejących warunków.

 

Jeśli zatem wystarczająca liczba bakterii przeżyje i uda jej się skolonizować przewód pokarmowy psa, to zakażenie w większości przypadków i tak przebiega bezobjawowo. I chociaż nosiciele nie wykazują żadnych oznak choroby, to bezobjawowe nosicielstwo jest istotnym problemem zdrowia publicznego, ponieważ bezobjawowi nosiciele przez wiele miesięcy mogą być źródłem skażenia wody lub żywności. Nosicielstwo może być czasowe trwające do kilku miesięcy lub trwałe. Bezobjawowi nosiciele mogą okresowo wydalać bakterie wraz z kałem w ilości około 80 bakterii na 1 g kału.

U silnych zwierząt dochodzi do czasowego zasiedlenia przewodu pokarmowego przez bakterie, które mogą być okresowo wydalane wraz z kałem w ciągu kilku tygodni od zarażenia. Wprowadzone do przewodu pokarmowego bakterie kolonizują i namnażają się w komórkach nabłonkowych jelit, co zwykle skutkuje zapaleniem jelit z następczą biegunką wydzielniczą o samoograniczającycm się charakterze (większość psów z ostrą biegunką dochodzi do siebie w ciągu 3 do 4 tygodni).

 

U psów, u których dojdzie do przełamania bariery obronnej organizmu, po 3-6 dniowym okresie inkubacji, może dojść do rozwoju choroby. W pierwszym tygodniu trwania infekcji bakterie wydalane są wraz z kałem w sposób ciągły, a w ciągu kolejnych 2-5 tygodni z przerwami. Po ustąpieniu siewstwa, bakterie utrzymują się w wątrobie, śledzionie i węzłach chłonnych. To może wyjaśniać, dlaczego reaktywacja zakażenia może być obserwowana u niektórych osobników, na przykład, w immunosupresji lub w różnych stanach stresu.

 

Podatność na wystąpienie choroby notuje się głównie u młodych zwierząt. Szczenięta i podrostki nie mają bowiem w pełni wykształconego układu odpornościowego oraz chroniącej je przed zakażeniem wieloma patogenami, odpowiednio rozwiniętej mikroflory przewodu pokarmowego.

 

W większości przypadków infekcja jest zlokalizowana wyłącznie w jelicie, ale czasami dochodzi do translokacji bakterii i rozwija się bakteriemia lub posocznica. Zakażenie ogólnoustrojowe może również rozwinąć się bez wcześniejszych objawów żołądkowo-jelitowych.

 

Ostre zapalenie żołądka i jelit jest najczęstszym objawem klinicznego zakażenia bakteriami Salmonella u psów. Widoczna jest gorączka (40-41°C), nudności, jadłowstręt, apatia, a następnie wymioty, ból brzucha, biegunka, odwodnienie. Biegunka może różnić się stopniem i konsystencją, a czasami może również zawierać krew. Utrata masy ciała najprawdopodobniej spowodowana jest utratą płynów. Poważniejsze zakażenia mogą prowadzić do posocznicy, wstrząsu a nawet śmierci. Jeśli pies przeżyje posocznicę, to w jego organizmie mogą tworzyć się ogniska martwicowe i ropnie w różnych narządach i tkankach (zapalenie stawów, ropnie w płucach, w ośrodkowym układzie nerwowym, a nawet żółtaczka). Późniejsza bakteriemia może spowodować zakażenie innych narządów, co z kolei może skutkować różnorodnymi objawami np. zapaleniem płuc. Zakażenie ogólnoustrojowe może wystąpić u zwierząt bez objawów żołądkowo-jelitowych. Natomiast zakażenie u ciężarnych suk może prowadzić do aborcji lub narodzin słabych lub martwych szczeniąt.

 

Diagnoza

 

Diagnostyka zakażeń i nosicielstwa pałeczek Salmonella jest z jednej strony łatwa - ze względu na dobrze opracowane techniki wykrywania tego typu patogenu. Z drugiej zaś strony stanowi pewien problem, ze względu na brak stałego siewstwa bakterii przez nosicieli, co oznacza iż stan ten może być trudny do wykrycia. Jednorazowe ujemne badanie nie wyklucza możliwości, iż zwierzę jest nosicielem pałeczek Salmonella. W zależności od postaci choroby Salmonella może być wykrywana w kale, łożysku, tkankach płodu, wydzielinie z pochwy, we krwi lub w różnych narządach wewnętrznych podczas sekcji.

 

Salmonelloza cechuje się niecharakterystycznym przebiegiem i nie może być rozpoznana na podstawie samego obrazu klinicznego. W stawianiu diagnozy pomocne są bakteriologiczne badania kału. Należy pamiętać, że posiewy kału, ze względu na okresowość wydalania tych bakterii, muszą być co najmniej trzykrotnie powtórzone. Zawsze istnieje bowiem ryzyko fałszywie ujemnych wyników, ponieważ bakterie mogą być wydalane sporadycznie, szczególnie w późniejszych stadiach zakażenia. Co ważne, sama obecność bakterii w kale nie wskazuje na jednoznaczną przyczynę choroby, a jedynie potwierdza fakt nosicielstwa bakterii. Stawianie ostatecznej diagnozy powinno być oparte o badanie kliniczne, wynik badania kału oraz wyizolowanie bakterii z tkanek lub płynów innych niż treść żołądkowo-jelitowa (np. krew, płyn mózgowo-rdzeniowy, czy aspirat z tchawicy). Taka diagnoza ostatecznie potwierdza zakażenie ogólnoustrojowe.

 

dodatni posiew w kierunku Salmonella

 

Leczenie

 

Postępowanie uzależnione jest od przebiegu choroby, wieku i stanu psa. Leczenie wspomagające jest zwykle wystarczające w niepowikłanym przebiegu choroby objawiającym się zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi. Ważne jest ponowne nawodnienie psa z odpowiednią podażą płynów i ciągłą kompensacją strat płynów spowodowanych wymiotami i biegunką. Zaleca się podawanie płynów wieloelektrolitowych i glukozy. Przy znacznych uszkodzeniach błony śluzowej i obniżeniu poziomu albumin poniżej 2 g/l zaleca się podanie 200-250 ml plazmy. Po uzupełnieniu płynów można również podać w odpowiedniej dawce laktulozę, która zakwaszając środowisko jelit działa niekorzystnie na bakterie.

 

Antybiotyki w leczeniu niepowikłanej salmonellozy nie są wskazane. Leczenie antybiotykami może wydłużyć okres wydalania kału, a także sprzyja nosicielstwu tych bakterii! Ich stosowanie jest uzasadnione w przypadku objawów zagrażających życiu, we wstrząsie oraz przy stwierdzonej posocznicy. Przed wyborem antybiotyku należy jednak określić lekooporność wyizolowanych serowarów, tak aby zastosowanie konkretnego leku było skuteczne.

 

Wskazane może być odpowiednie wspomaganie organizmu psa np. poprzez stosowanie preparatów probiotycznych, które zawierają zwykle pojedyncze lub kilka różnych kultur bakterii fermentacji mlekowej, co korzystnie wpływa na hamowanie rozwoju bakterii patogennych, w tym bakterii Salmonella. Szczepy probiotyczne konkurują z mikroorganizmami patogennymi o adhezję i kolonizację błon biologicznych. Probiotyczne bakterie adherując, tworzą trwałe, cienkie warstwy zwane biofilmem. 

 

Postępowanie z chorym psem

 

Salmonelloza to choroba, która dotyczy wielu gatunków zwierząt oraz człowieka. Chore zwierzę staje się źródłem zakażenia dla innych zwierząt i ludzi. Należy zadbać o zachowanie odpowiednich środków ostrożności, aby zminimalizować ryzyko rozprzestrzeniania się bakterii w środowisku bytowania psa.

 

Każde zwierzę z potwierdzonym lub podejrzewanym zakażeniem bakteriami Salmonella powinno być odizolowane od innych zwierząt, a zwłaszcza od osobników młodych, starszych, z obniżoną odpornością i chorych. Osoby wysokiego ryzyka (głównie dzieci, osoby  starsze i z obniżoną odpornością) powinny unikać kontaktu z psem zakażonym bakteriami Salmonella, aczkolwiek przy zachowaniu odpowiednich środków ostrożności, nie ma konieczności usuwania psa z domu na czas leczenia.  
 

Najważniejsze w opiece nad chorym psem jest przede wszystkim zachowanie odpowiedniej higieny. Ręce należy myć dokładnie po każdym kontakcie z psem. Wymioty i odchody powinny być sprzątanie niezwłocznie z zachowaniem wszelkich środków ostrożności, a skażone nimi powierzchnie winny być odpowiednio dezynfekowane. Miski psa powinny być myte i dezynfekowane z zastosowaniem przyborów (szczotki, gąbki, ścierki), które będą przeznaczone tylko do tego celu.

 

Rokowanie

 

Uzależnione jest od wieku psa, jego kondycji, postaci choroby i jej przebiegu. Rokowanie u psów z niepowikłaną salmonellozą jest ogólnie dobre. W przypadkach posocznicy wynik może być mniej korzystny. Wskaźnik śmiertelności z powodu ostrej salmonellozy u psów wynosi <10%.

 

Profilaktyka

 

Tylko zdrowy i silny organizm jest w stanie skutecznie bronić się przed różnorodnymi patogenami. Dlatego też w pierwszej kolejności należy dbać o dobrą kondycję zwierzęcia (prawidłowe odżywianie, pielęgnacja i higiena środowiska życia psa).

 

W celu zachowania odpowiedniej profilaktyki, należy stosować proste zasady bezpieczeństwa i higieny. Należy zwracać szczególną uwagę na odpowiednie przechowywanie, przetwarzanie, przygotowywanie i przechowywanie żywności, a także prawidłowe mycie rąk po skorzystaniu z toalety, kontaktach ze zwierzętami i różnorodnymi produktami spożywczymi.

 

Wszystkie produkty przeznaczone do spożycia powinny być przechowywane w prawidłowych opakowaniach, miejscach i odpowiedniej temperaturze. Należy także unikać rozmrażania i ponownego zamrażania żywności. Celem zachowania pełnego bezpieczeństwa, należy wydzielać w lodówce osobne miejsca na surowy drób, pozostałe mięsa i jajka, aby nie dotykały bezpośrednio innych produktów. Przed użyciem należy umyć jajka pod ciepłą wodą, a następnie sparzyć je wrzątkiem. Owoce i warzywa powinny być przed spożyciem porządnie opłukane pod bieżącą wodą. Należy dbać o dobrą jakość produktów żywnościowych, które zawsze powinny pochodzić ze sprawdzonych źródeł.

 

Bardzo ważne jest przestrzeganie higieny podczas przygotowywania posiłków dla psów, zwłaszcza tych karmionych surową dietą typu BARF czy RAW. Po każdorazowym użyciu noży, czy desek do krojenia, należy dokładnie wymyć je odpowiednim detergentem, a następnie wyparzyć wrzątkiem. Zdecydowanie bardziej praktyczne są plastikowe deski do krojenia, gdyż drewniane mogą być siedliskiem bakterii. Konieczne jest także dokładne mycie całego kuchennego otoczenia, w tym również sprzętów i pozostałych naczyń. Nie należy zapominać o odpowiednio częstym myciu i dezynfekcji psich misek.

 

Woda do picia powinna być w psiej misce wymieniana kilka razy dziennie.

 

Należy również zwrócić uwagę na odpowiednie przechowywanie karmy przemysłowej. W zależności od rodzaju karmy, istnieją różne metody jej przechowywania. Należy pamiętać, że tylko prawidłowy sposób pozwala zminimalizować ryzyko zepsucia karmy, bądź zanieczyszczenia jej szkodliwymi bakteriami. Suchą karmę należy przechowywać w suchym i chłodnym pomieszczeniu oraz w hermetycznym opakowaniu. Po każdorazowym opróżnieniu zapasu należy odpowiednio wyczyścić i zdezynfekować pojemnik. Dużym błędem jest dosypywanie świeżej porcji do resztek zalegających w pojemniku. Ze względu na możliwość zanieczyszczenia wtórnego karmy przez gryzonie czy ptaki nie należy kupować w sklepach karmy, która sprzedawana jest w uszkodzonych, bądź odpakowanych workach na tzw. kilogramy.

 

Mokra karma po otwarciu powinna być przechowywana w lodówce nie dłużej niż 2-3 dni. Najlepiej jest trzymać ją w szczelnie zamykanych metalowych lub plastikowych pojemnikach przeznaczonych do przechowywania tego typu produktów.

 

Posiłki dla psa powinny być przygotowywane tuż przed spożyciem. Jeśli pies nie wykazuje zainteresowania jedzeniem, to miska powinna być sprzątnięta po 10 minutach od podania pokarmu. Pozostawianie miski z jedzeniem w warunkach pokojowych przez wiele godzin stwarza dogodne warunku do rozwoju różnorodnych patogenów.

 

Na spacerach psy puszczane luzem powinny znajdować się pod nadzorem właściciela. Należy dbać o to, by pies nie pił wody z niewiadomego źródła (kałuże, stawy, jeziora i inne), bowiem może być ono zanieczyszczone odchodami zakażonych bakteriami Salmonella zwierząt. Należy również pilnować, by pies nie wąchał i tym bardziej nie zjadał odchodów, a także nie polował na małe gryzonie i ptaki. Psy powinny być też utrzymywane z dala od miejsc, w których ryzyko skażenia bakteriami Salmonella jest wysokie (kurniki, fermy kurze, kacze i indycze, chlewnie, obory, stajnie).

 

Redakcja Świata Czarnego Teriera

 

Bibliografia:

- zebrane materiały własne oraz:

- Choroby zakaźne psów T. Frymus, SI-MA 1999;

- Choroby zakaźne zwierząt domowych z elementami Zoonoz pod red. Stanisława Winiarczyka i Zbigniewa Grądzkiego, wyd 2 poprawione;

 

 

Copyright by Świat Czarnego Teriera. All Rights Reserved.

Kopiowanie ze strony zdjęć, grafiki, treści i innej zawartości Portalu Świata Czarnego Teriera, bez zgody właściciela jest zabronione.

Projekt i wykonanie Narodziny Gwiazdy

Stronę najlepiej oglądać w rozdzielczości 1024 x 768